Polska musi zbadać jaki był jej udział w amerykańskim programie tajnych więzień – Amnesty International

Polska musi zbadać jaki był jej udział w amerykańskim programie tajnych więzień

Polska musi przestać ukrywać się za tajemnicą państwową i musi umożliwić przeprowadzenie w pełni przejrzystego śledztwa w sprawie roli państwa polskiego w programach zatrzymań i tajnych więzień prowadzonych przez USA, stwierdziła dziś Amnesty International.

Wezwanie to zostało wystosowane po tym jak polski Prokurator Generalny zmienił prokuratora odpowiedzialnego za śledztwo prowadzone w tej sprawie, po raz drugi w ciągu roku. Ponadto nie podano żadnego powodu tej decyzji.

– Aby zapewnić wiarygodność, prokurator generalny musi przestać ukrywać się za zasłoną w postaci tajemnicy państwowej i musi wyjaśnić dlaczego nastąpiła ostatnia zmiana prokuratora-, stwierdziła Julia Hall, ekspert Amnesty International ds. terroryzmu i praw człowieka.

– Kilka zmian wprowadzonych w tym śledztwie doprowadziło już do opóźnień w wyegzekwowaniu odpowiedzialności.

Ostatnia decyzja jest kolejnym niepokojącym przykładem tego jak nadmierne stosowanie zasady tajemnicy państwowej może zagrozić wiarygodności śledztwa. Istotną cechą śledztwa musi być przejrzystość – jest to zarówno w interesie publicznym, jak i dla dwóch byłych więźniów, którzy otrzymali status poszkodowanych w prowadzonym śledztwie.

W roku 2002 obywatel Arabii Saudyjskiej Abd al-Rahim al-Nashiri został aresztowany w Dubaju, a Zayn al-Abidin Muhammad Husayn – znany również jako Abu Zubaydah – Palestyńczyk urodzony w Arabii Saudyjskiej, został aresztowany w Pakistanie. Obaj zostali przekazani w ręce Amerykanów i przez około cztery lata byli przetrzymywani w tajnych ośrodkach prowadzonych przez CIA.

W tym okresie nie mieli żadnego kontaktu ze światem zewnętrznym, byli przetrzymywani w izolatce, oraz prawdopodobnie byli torturowani i maltretowani podczas przesłuchań.

Obejmowało to podtapianie i inne metody bicia i kopania, zmuszanie do rozbierania się do naga, pozbawianie snu, zmuszanie do przebywania w trudnych pozycjach oraz groźby.

We wrześniu 2006 tych dwóch więźniów zostało przeniesionych do Zatoki Guantánamo na Kubie, gdzie pozostają do chwili obecnej.

Abu Zubaydah oraz Abd al-Nashiri twierdzą, że byli przetrzymywani w tajnych więzieniach CIA w Polsce w okresie pomiędzy rokiem 2002 a 2003. Były one prowadzone w ramach tajnych programów zatrzymań i więzień wprowadzonych po atakach z 11 września 2001 w USA.

Amnesty International wierzy, że mężczyźni i ich przedstawiciele muszą mieć zapewniony rzeczywisty dostęp do informacji uzyskiwanych w toku prowadzenia śledztwa Prokuratora Generalnego i na każdym jego etapie powinni być informowani o terminach i przebiegu postępowania.

Zgodnie z międzynarodowymi zobowiązaniami prawnymi Polski, rząd powinien podjąć wszelkie kroki w celu maksymalnego zwiększenia udziału w śledztwie ofiar, które twierdzą, że były torturowane i maltretowane oraz poddane przymusowym zaginięciom.

Amnesty International wzywa biuro Prokuratora Generalnego do publicznego ogłoszenia jakie kroki są podejmowane w celu zapewnienia, by prowadzone było niezależne, bezstronne, szczegółowe i skuteczne śledztwo, którego wynikiem będzie wyegzekwowanie odpowiedzialności, zarówno jeśli chodzi o odpowiedzialność karną poszczególnych osób jak i o szerszy kontekst zobowiązań związanych z prawami człowieka, jakie spoczywają na państwie polskim.

Działania Polski w kontekście praw człowieka będą w tym roku przedmiotem analiz zarówno w ramach Powszechnego Przeglądu Okresowego przeprowadzanego przez Radę Praw Człowieka ONZ jak i w ramach nadchodzącego raportu przygotowywanego przez Parlament Europejski w sprawie domniemanego transportu i nielegalnego przetrzymywania więźniów przez CIA w krajach europejskich.

Amnesty International oczekuje, że polski rząd będzie traktował te inicjatywy jako szansę na przedstawienie jak duży postęp dokonał się w tej kwestii, zgodnie z jego międzynarodowymi zobowiązaniami prawnymi.

Tłumaczył Bartosz Kumanek

Podoba Ci się to co robimy? Nasze działania są możliwe dzięki regularnym darowiznom od osób prywatnych. Włącz się! Możesz zmienić lub uratować ludzkie życie!
Pomagaj prowadzić działania edukacyjne
Pomagaj wpływać na zmianę prawa
Pomagaj wysyłać badaczy do stref kryzysu

Działaj teraz!

NIE dla rozlewu krwi w Iranie

Powiązane tematy

Powiązany temat

Polska: „Przyjechaliśmy tu, nie chcieli nas wpuścić”. Romowie z Ukrainy traktowani jak niechciani uchodźcy

Powiązany temat

Rosja: Ponad 1300 demonstrantów zatrzymanych po ogłoszeniu poboru wojskowego

Powiązany temat

Iran: Społeczność międzynarodowa musi pilnie podjąć odpowiednie kroki w obliczu brutalnego tłumienia demonstracji po śmierci Mahsy Amini

2136