Szczyt Unia Europejska – Rosja: Trzy pytania do prezydenta Putina – Amnesty International

Szczyt Unia Europejska – Rosja: Trzy pytania do prezydenta Putina

Kiedy rząd rosyjski usiłuje przedstawiać ostatnie wybory prezydenckie w Czeczenii jako krok w kierunku stabilizacji, Amnesty International we wrześniu i październiku tego roku otrzymywała wiarygodne doniesienia mówiące o naruszeniach praw człowieka popełnianych przez rosyjskie wojsko i służby bezpieczeństwa, podobno pod kontrolą nowo wybranego prezydenta Czeczenii, które wciąż mają miejsce w Republice Czeczenii, a ponadto rozprzestrzeniają się na sąsiednią Inguszetię.

W tym samym czasie kontynuowane są ataki na pracowników administracji czeczeńskiej i osoby związane z prezydentem Ahmedem Kadyrowem, popełniane prawdopodobnie przez bojowników czeczeńskich.

„Podczas gdy UE w mocnych słowach potępiła sposób przeprowadzania ostatnich wyborów w Czeczenii i podniosła obawy dotyczące naruszeń praw człowieka, dopiero podczas tego spotkania okaże się, czy te silne uczucia zostaną wyrażone prezydentowi Rosji podczas spotkania twarzą w twarz” – powiedział Dick Oosting, dyrektor biura AI przy Unii Europejskiej.

„Pośród dyskusji na temat handlu i współpracy w przyszłej Wspólnej Europejskiej Strefie Ekonomicznej nie można zapomnieć o nieszczęściu i rozpaczy, w których trwali i nadal trwają mieszkańcy przyszłego największego sąsiada UE.”

„Władze rosyjskie muszą doprowadzić do pociągnięcia do odpowiedzialności sprawców poważnych naruszeń praw człowieka i trudno sobie wyobrazić, jak poszerzona UE może stworzyć obszar stabilności politycznej i funkcjonowania rządów prawa na swych wschodnich granicach, jeśli rosyjski prezydent wciąż znosi krytykę w tych fundamentalnych kwestiach i jeśli UE nie domaga się konkretnych odpowiedzi” – powiedział Dick Oosting.

Amnesty International wzywa Unię Europejską do postawienia poniższych, konkretnych pytań:


  • Pytanie 1: Dostęp dla międzynarodowych obserwatorów
    Czy rosyjski prezydent zezwoli na nieskrępowany monitoring praw człowieka w Czeczenii, prowadzony przez OBWE i Radę Europy, i ustali daty przyjazdu do Czeczenii ekspertów Komisji Praw Człowieka ONZ (specjalni sprawozdawcy ds. tortur; pozasądowych, doraźnych i arbitralnych egzekucji oraz przemocy wobec kobiet)-
  • Pytanie 2: Ochrona uchodźców wewnętrznych
    Czy prezydent Rosji powstrzyma działania władz rosyjskich zmuszające uchodźców wewnętrznych do powrotu do Czeczenii – do czasu, kiedy będą mogli wrócić dobrowolnie, bezpiecznie i z poczuciem godności do swego miejsca pochodzenia lub wyboru-
  • Pytanie 3: Położenie kresu bezkarności
    Czy prezydent Putin zapewni, że zostaną podjęte natychmiastowe działania w celu oddania w ręce sprawiedliwości osób odpowiedzialnych za poważne naruszenia praw człowieka popełniane podczas konfliktu czeczeńskiego i dostarczy konkretnych informacji na temat wszystkich dochodzeń kryminalnych w sprawie przestępstw, które mogą być uznane za łamanie praw człowieka lub naruszenie międzynarodowego prawa humanitarnego-
TŁO WYDARZEŃ

Rozprzestrzenianie się naruszeń praw człowieka w Inguszetii

Naruszenia praw człowieka kojarzone z Republiką Czeczenii – takie jak „zaginięcia”, tortury i brutalne traktowanie czy pozasądowe egzekucje – w ostatnich miesiącach rozszerzyły się na terytorium Inguszetii. Poważny powód do niepokoju stanowią doniesienia o licznych rajdach wojskowych, podczas których rosyjskie siły federalne, podobnie jak uzbrojone oddziały rzekomo pod dowództwem prezydenta Czeczenii, a wcześniej szefa czeczeńskiej administracji Ahmeda Kadyrowa, miały atakować miejsca zamieszkałe przez ludność cywilną, a także obozy dla uchodźców wewnętrznych, popełniając przy tym poważne naruszenia praw człowieka.

Inguszetia nie jest już, jak kiedyś, bezpiecznym miejscem dla uchodźców wewnętrznych, a konflikt zbrojny rozszerzający się na jej terytorium dotyka zarówno ludność cywilną tego kraju, jak i uchodźców.

Klimat bezkarności trwa

14 października rozpoczął się w Groznym proces Sergieja Łapina, członka sił specjalnych milicji (OMON). Łapin jest oskarżony o spowodowanie uszkodzeń ciała Zelimkana Murdałowa z Groznego, który w styczniu 2001 „zaginął”, po tym jak został zatrzymany przez Sergieja Łapina i innych członków jego jednostki. To pierwszy przypadek sądzenia funkcjonariusza rosyjskich sił federalnych za zbrodnie przeciwko ludności cywilnej, toczący się przed sądem w Czeczenii. Amnesty International dokładnie obserwuje tę sprawę.

Amnesty International wie o innych toczących się procesach żołnierzy sił federalnych oskarżonych o zbrodnie popełnione w Czeczenii, tych spraw jest kilka i rzadko odnoszą się do naruszeń praw człowieka popełnianych wobec ludności cywilnej w Czeczenii. Organizację wciąż niepokoi fakt, że rząd rosyjski wykazuje brak woli politycznej do położenia kresu łamaniu praw człowieka w Czeczenii oraz wyjaśnienia losu „zaginionych”.

Nikt nie został pociągnięty do odpowiedzialności w sprawie żadnego z dobrze udokumentowanych rajdów wojskowych, połączonych z zabijaniem cywilów, w miejscowościach Ałchan Jurt, Ałdi, Staropromysłowskij oraz Siernowodsk. Niechęć do postawienia przed wymiarem sprawiedliwości osób odpowiedzialnych za poważne naruszenia praw człowieka podkopie wiarę ludności cywilnej w Czeczenii, że może polegać na prawnym systemie ochrony i zadośćuczynienia.dłużając ich cierpienie.”

Rosja konsekwentnie odmawiała zastosowania się do rezolucji w tej sprawie przyjętych przez Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy oraz Komisję Praw Człowieka ONZ.

Zastraszanie uchodźców wewnętrznych

Amnesty International jest poważnie zaniepokojona zmuszaniem – wbrew swej woli i bez gwarancji bezpieczeństwa – do powrotu do Czeczenii uchodźców wewnętrznych mieszkających w obozach namiotowych w Inguszetii. Władze rosyjskie zintensyfikowały w sierpniu i wrześniu br. naciski na uchodźców pozostałych w inguskich obozach, których liczbę ocenia się na 12 tys. (na 80 tys. uchodźców czeczeńskich mieszkających w Inguszetii).

Biura ONZ, podobnie jak rosyjskie i międzynarodowe organizacje pozarządowe, ciągle dostarczają wiarygodnych informacji na temat różnorodnych taktyk stosowanych przez władze do zmuszenia uchodźców do powrotu, takich jak zastraszanie, nękanie, groźby skreślenia z oficjalnej listy uchodźców mieszkających w obozie oraz ograniczanie podstawowych usług, takich jak dostarczanie wody, prądu czy gazu.

W połowie sierpnia dwustu uchodźców wewnętrznych z obozu Bella, jednego z pięciu pozostałych w Inguszetii, zostało zmuszonych do powrotu do Czeczenii. Wysoki Komisarz ONZ ds. Uchodźców określił sposób, w jaki ich potraktowano, jako „agresywny i nie do przyjęcia”. 30 września obóz zamknięto, a pozostałych uchodźców, wśród obietnic, że będzie tam cała niezbędna infrastruktura i wszelkie udogodnienia, przesiedlono do sąsiedniego obozu Sacita.

Po pierwszych doniesieniach, że w obozie Sacita brakuje namiotów oraz są problemy z dostarczaniem gazu i prądu, warunki tam panujące podobno się poprawiły. Jednak Amnesty International pozostaje wciąż zaniepokojona, że uchodźcy z obozu Bella przesiedleni do Sacity nie zostali, wbrew gwarancjom, zarejestrowani przez oficjalne inguskie służby migracyjne. Ponadto pojawiły się doniesienia, że przedstawicielom organizacji humanitarnych i praw człowieka zabrania się wstępu do obozu Sacita.

Oblężenie teatru – rok później nie ma sprawiedliwości

23 października minął rok od rozpoczęcia oblężenia domu kultury przy ul. Mielnikowa w centrum Moskwy, podczas którego około 59 uzbrojonych mężczyzn i kobiet wzięło 800 zakładników. Podczas akcji uwalniania zakładników – którą dokumentuje ostatni raport AI „Rough Justice: The Law and Human Rights in the Russian Federation” – do budynku teatru wpuszczono gaz nasenny, w wyniku czego 129 zakładników poniosło śmierć, a losu dalszych 68 nie wyjaśniono.

Amnesty International wyraża wiele poważnych wątpliwości co do sposobu, w jaki przeprowadzono operację ratunkową oraz zaniepokojenie faktem, że nikogo nie pociągnięto do odpowiedzialności za działania, które podczas tej akcji w pewnych przypadkach mogły doprowadzić do łamania praw człowieka. Amnesty International podtrzymuje swój apel o przeprowadzenie gruntownego i niezależnego śledztwa w sprawie akcji uwolnienia zakładników.

Podoba Ci się to co robimy? Nasze działania są możliwe dzięki regularnym darowiznom od osób prywatnych. Włącz się! Możesz zmienić lub uratować ludzkie życie!
Pomagaj prowadzić działania edukacyjne
Pomagaj wpływać na zmianę prawa
Pomagaj wysyłać badaczy do stref kryzysu

Pomóż teraz!

Kwota może składać się jedynie z cyfr. Wartość musi być dodatnia
4964