Wenezuela: Rocznica kwietnia 2002 roku – Pogwałcone prawa człowieka domagają się sprawiedliwości – Amnesty International

Wenezuela: Rocznica kwietnia 2002 roku – Pogwałcone prawa człowieka domagają się sprawiedliwości

AI Index: AMR 53/006/2003
-To jest odpowiedni moment, aby rząd i opozycja przestały wykorzystywać wydarzenia z 11 kwietnia do własnych politycznych potrzeb. Powinno się stworzyć takie możliwości, które pomogą w wyjaśnieniu tych wydarzeń, zagwarantowaniu praworządności, oraz pomocy ofiarom-.

-Dlatego też, ostatnie zlekceważenie oskarżenia o zabójstwo podejrzanych o strzelanie z Mostu Llaguno, jak i niedoprowadznie do procesu członków policji miejskiej zamieszanych w zabójstwa z 11 kwietnia, pokazują, że oficjalne śledztwo prowadzone jest w sposób nieudolny i wzbudza ogólne zaniepokojenie, czy możliwe będzie doprowadzenie winnych przed sąd.- kontynuowała organizacja.

Wśród ofiar śmiertelnych tamtego dnia znaleźli się Alixis Gustavo Bornones Sotelo i Cesar Matias Ochoa. Pierwszy z nich wyszedł rano, aby wziąć udział w manifestacji, organizowanej przez opozycję. Jego rodzina nigdy już nie zobaczyła go żywego, zginął na oczach telewizji. Drugi z nich, pracownik jednej z gospod, został zastrzelony, gdy wracał z pracy do domu, przez policję miejską. Jego rodzina oraz rodziny pozostałych kwietniowych ofiar w dalszym ciągu oczekują wyjaśnienia sprawy i sprawiedliwości.

Oficjalne śledztwo doprowadziło do identyfikacji osób odpowiedzialnych za tamte wydarzenia. Mimo to, Amnesty International jest bardzo zaniepokojona faktem, że ustalenie odpowiedzialności karnej za przestępstwa w dalszym ciągu jest niepewna. Oprócz tego, pomimo iż w śledztwie, dotyczącym 11 kwietnia zrobiono pewne postępy, to następnym 3 dniom nie poświęcono prawie żadnej uwagi i istnieje możliwość, że zostaną one zignorowane nie tylko przez osoby prowadzące śledztwo, ale również przez opinię publiczną.

-Śledztwo i proces karny powinny odnaleźć drogę do sprawiedliwości dla ofiar i ich rodzin, aby zapobiec powtórzeniu się bezkarności wobec notorycznych pogwałceń praw człowieka, które mają miejsce w obecnej historii Wenezueli.- powiedziała Amnesty International

-Bezkarność wobec łamania praw człowieka pozostawia ofiary oraz ich rodziny w poczuciu niesprawieliwości i potęguje przemoc. Takie postępowanie może tylko przyczyniać się do wzrostu tego typu czynników, osłabiając państwo prawa i prawa człowieka w Wenezueli.-

Aby zapewnić powodzenie śledztwa, władze powinny zagwarantować, aby wszystkie instytucje, włączając siły policyjne i Gwardię Narodową, w pełni ze sobą kooperowały. Powinno się także zagwarantować przejrzystą i owocną współpracę pomiędzy Prokuraturą Generalną Republiki a Oddziałami Dochodzeniowymi Naukowymi, Karnymi i Kryminalnymi (CICPC).

-Podstawą jest, aby obie strony jak najszybciej otrzymały skuteczne środki niezbędne w realizacji swych zadań. Władza sądownicza powinna także odegrać fundamentalną rolę w zagwarantowaniu swobodnego, bezstronnego i efektywnego traktowania tych upolitycznianych wydarzeń, w zgodzie z międzynarodowymi normami dotyczącymi praw człowieka. Władza wykonawcza i legislacyjna powinny gwarantować poparcie dla śledztwa, ale bez wzbudzania podejrzeń co do nieodpowiedniego wpływu na rezultaty.-

-Jeśli istnieje potrzeba określenia odpowiedzialności kryminalnej oraz moralnej za wydarzenia z kwietnia 2002 roku, ważne jest również by opozycja, włączając opozycyjne środki przekazu, wniosły swój wkład w wyjaśnienie tej sprawy, nawet jeśli rezultaty niekoniecznie będą się pokrywać z ich bezpośrednimi interesami politycznymi.-

Propozycja powołania komisji do wyjaśnienia prawdy o łamania praw człowieka w czasie wydarzeń, które miały miejsce w kwietniu 2002 roku, nie została zrealizowana z powodu braku porozumienia pomiędzy opozycją a rządem w kwestii środków gwarantujących ich niezależność, bezstronność i skuteczność. Inną możliwością było zapewnienie postępowania wyjaśniającego, które byłoby bezstronne i wiarygodne. Wiązałoby się to z udziałem niezależnych, międzynarodowych specjalistów, którzy pracowaliby pod kontrolą przedstawicieli społeczności międzynarodowej. Ich wizyta w Wenezueli jako cel miałaby podsumowanie i ocenę przebiegu postępowania do tego dnia i zaproponowanie rozwiązań i wytycznych w sprawie. Mechanizmy te mogłyby doprowadzić wzmocnić wiarygodność, aby prawda o kwietniowych wydarzeniach miała możliwość wyłonienia się w obecnych podziałach politycznych kraju.

-Jednym z wyzwań w śledztwie w sprawie wydarzeń z kwietnia 2002 roku jest wyjaśnienie elementów, które wpłynęły na wybuch przemocy, określenie odpowiedzialności w kwestii, także indywidualnej, jak i braki instytucjonalne oraz rolę elit politycznych. Od kwietnia 2002 roku, polityczny kryzys osłabił Wenezuelę i zapoczątkował liczne akty przemocy. W zdarzeniach tych policja oraz Gwardia Narodowa wielokrotnie nadmiernie używały siły przeciwko manifestantom, reprezentującym opcje zarówno prorządowe, jak i opozycję. Rezultatem tego śledztwa musi być natychmiastowa reforma praktyk i struktur policji, co pozwoliłoby zagwarantować bezstronne wykonanie prawa, uniemożliwienie nadmiernego użycia siły podczas operacji policyjnych oraz przestrzeganie międzynarodowych standardów w kwestii praw człowieka-, powiedziała Amnesty International.

-Realizacja bezstronnego i skutecznego śledztwa dotyczącego łamania praw człowieka w kwietniu 2002 roku, oraz wydarzeń które miały miejsce później, są jedyna formą odbudowania zaufania publicznego do policji i systemu sądowniczego, oraz do zakończenia okresu panowania bezkarności.

Tło wydarzeń

Napięta sytuacja ekonomiczna, socjalna i polityczna wywołała bezterminowy ogólnokrajowy strajk, ogłoszony 9 kwietnia przez opozycjonistów – sojusz utworzony wokół sektorów: przedsiębiorców, głównych związków zawodowych, oraz prywatnych firm komunikacyjnych – którzy domagali się natychmiastowej rezygnacji Chaveza z funkcji prezydenta. 11 kwietnia tłum manifestantów opozycji spotkał się z manifestantami popierającymi rząd w pobliżu pałacu prezydenckiego. W starciach pomiędzy manifestantami, Policją Miejską i Gwardią Narodową od ran postrzałowych zginęło 20 osób, a ponad 60 zostało rannych.

W wyniku kryzysu, grupa wysokiej rangi wojskowych przejęła władzę, a prezydent Chavez został zatrzymany. Po zamachu wojskowym, został powołany nowy tymczasowy rząd cywilno – wojskowy, kierowany przez lidera opozycji Pedra Carmona, prezydenta Federacji Izb i Związków Handlowych i Produkcyjnych Wenezueli (Fedecamaras). Rząd tymczasowy wydał drakońskie dekrety i zarządził zamknięcie Zgromadzenia Narodowego oraz natychmiastową rezygnację z funkcji członków Sądu Najwyższego, Prokuratury Generalnej i Rzecznika Praw Obywatelskich. Policja przeprowadziła rewizje w domach wielu sympatyków Chaveza. Ofiarami tych samowolnych zatrzymań byli między innymi jeden z ministrów i deputowany do Zgromadzenia Narodowego.

Niekonstytucyjne i natychmiastowe odwołanie z funkcji prezydenta Chaveza, nielegalne zatrzymania jego zwolenników oraz władzy arbitralnej zastosowane przez rząd tymczasowy, wywołało ogólne potępienie. Taka sytuacja, wraz z wysiłkami sympatyków prezydenta, aby zwrócić mu wolność i zapewnić odzyskania władzy doprowadziło 14 kwietnia do rezygnacji rządu tymczasowego i Chavez mógł ponownie objąć funkcję prezydenta. W konsekwencji zamieszek cywilnych zarejestrowanych w ciągu tych 4 dni, co najmniej 50 osób zginęło i wielu zostało rannych. Od tamtej pory, rząd i opozycja wzajemnie się oskarżają o podsycanie przemocy, robiąc z tego polityczną grę.

W wyniku przemocy politycznej przez ostatni rok śmierć ponieśli manifestanci z dwóch frakcji. Sytuacja ta utrzymuje w nieustannym zagrożeniu praworządność państwa i obronę praw człowieka. W grudniu 2002 roku opozycja zadeklarowała drugi bezterminowy strajk ogólnokrajowy, który przeciągnął się aż do lutego 2003 roku. Napięcie społeczne i przemoc polityczna zwiększyły się w wyniku strajku, który miał bardzo poważne konsekwencje w sytuacji ekonomicznej kraju. Negocjacje pomiędzy rządem i opozycją odbywały się przez rok, pod przewodnictwem Cesara Gaviria, Sekretarza Generalnego Organizacji Państw Amerykańskich. Utworzyła się również grupa -krajów przyjaciół-, aby ułatwić ten proces i dopomóc w znalezieniu drogi negocjacji potrzebnej do rozwiązania kryzysu politycznego.
Tłumaczenie: Katarzyna Barska

Podoba Ci się to co robimy? Nasze działania są możliwe dzięki regularnym darowiznom od osób prywatnych. Włącz się! Możesz zmienić lub uratować ludzkie życie!
Pomagaj prowadzić działania edukacyjne
Pomagaj wpływać na zmianę prawa
Pomagaj wysyłać badaczy do stref kryzysu

Działaj teraz!

Uwolnijmy zaginione i więzione osoby w Xinjiang w Chinach

5042